Φαντάσου να κοιμάσαι με τις μπαλκονόπορτες και τα παράθυρα ανοιχτά, χωρίς να χρειάζεσαι σίτες και χωρίς να βουίζει κάτι μέσα στο αυτί σου. Για κάποιους αυτά είναι ονειρικά σενάρια, ενώ για κάποιους άλλους, που έχουν προσβληθεί στο παρελθόν από ασθένειες μεταδιδόμενες από τα κουνούπια, θα μπορούσαμε να πούμε ότι είναι πραγματικά σωτήρια σενάρια!
Τι θα γινόταν λοιπόν, σε ένα υποθετικό σενάριο εξαφάνισης των κουνουπιών;
Τα κουνούπια βρίσκονται στον πλανήτη για πάνω από 100 εκατομμύρια χρόνια. Αυτό ουσιαστικά σημαίνει ότι έχουν εξελιχθεί παράλληλα με χιλιάδες άλλα ζώα και, καθώς υπάρχουν πάνω από 3500 είδη κουνουπιών, παίζουν σημαντικό ρόλο σε πολλά οικοσυστήματα.
Αν λοιπόν, εξαφανιστούν τα κουνούπια από τον πλανήτη κάποιοι θηρευτές τους θα τα στερηθούν και κάποια φυτά θα στερηθούν αυτόν τον επικονιαστή. Υπάρχουν όμως, πολλοί επιστήμονες που ισχυρίζονται ότι το κενό που θα δημιουργηθεί από την εξαφάνισή τους θα καλυφθεί από άλλους οργανισμούς κι αργά ή γρήγορα θα επέλθει πάλι η ισορροπία.
Άρα ποιος είναι ο λόγος ύπαρξης των κουνουπιών;
Η αλήθεια είναι ότι τα κουνούπια παίζουν σημαντικό ρόλο στον πλανήτη. Επηρεάζουν τη συμπεριφορά πολλών ειδών, συμπεριλαμβανομένου του ανθρώπου και αποτελούν μία άφθονη κι «εύκολη» τροφή για πολλά ζώα. Επίσης, αποτελούν κινητήριο δύναμη στη δημιουργία και την ανάπτυξη μηχανισμών αντισωμάτων. Συνεχίζει όμως κι εδώ, να υπάρχει ο αντίλογος από κάποιους επιστήμονες, ότι το ενδεχόμενο κενό τους θα καλύπτονταν από άλλα είδη.
Ποια είναι τα πλεονεκτήματα μίας πιθανής εξαφάνισης των κουνουπιών;
Παρ’ ότι αυτό είναι ένα εντελώς υποθετικό σενάριο, είναι εύκολο να δούμε τα θετικά του.
Αρχικά, η ποιότητα ζωής των χωρών που υποφέρουν από τις ασθένειες των κουνουπιών θα βελτιωνόταν θεαματικά! Τα παιδιά θα ήταν πιο υγιή, πράγμα το οποίο σημαίνει ότι δε θα έχαναν τόσο συχνά σχολείο. Παράλληλα, τα συστήματα δημόσιας υγείας θα μπορούσαν να εστιάσουν και να δώσουν προτεραιότητα σε άλλα θέματα υγείας, ενώ πολλές χώρες θα πετύχαιναν να βελτιώσουν το χαμηλό ΑΕΠ, για το οποίο οφείλεται η ελονοσία.
Το πιο σημαντικό απ’ όλα είναι οι ζωές που θα σωζόταν! Αυτό είναι ένα πλεονέκτημα ανεκτίμητης αξίας!
Ποια είναι τα μειονεκτήματα μίας πιθανής εξαφάνισης των κουνουπιών;
Δυστυχώς, αυτό το σενάριο φαίνεται να μην έχει εξεταστεί επαρκώς, με αποτέλεσμα να υπάρχουν πολλά άγνωστα ενδεχόμενα. Η σημαντική ανησυχία των επιστημόνων είναι ότι τα είδη που θα αναπτυχθούν λόγω της εξαφάνισης των κουνουπιών θα είναι εξίσου ή και περισσότερα επικίνδυνα με τα κουνούπια. Η ανησυχία για το άγνωστο είναι σοβαρή και το ρίσκο μεγάλο. Τι θα γινόταν αν τα νέα είδη διέδιδαν τις ασθένειες ακόμη πιο γρήγορα από τα κουνούπια;
Έπειτα, υπάρχουν τα τροπικά δάση. Τα κουνούπια καθιστούν οριακά αδύνατη την ανθρώπινη ζωή στα τροπικά δάση. Έχουν πραγματικά καθυστερήσει την κατάληψη αυτών των δασών από τον άνθρωπο και κατ’ επέκταση την αποψίλωσή τους.
Και τελικά, ποιοι είναι οι ηθικοί φραγμοί πίσω από την εξάλειψη ενός ολόκληρου είδους;
Ενώ πολλοί επιστήμονες αμφισβητούν το αν είναι όντως δυνατό να εξαφανιστεί εντελώς το κουνούπι και αν κάτι τέτοιο θα ήταν ηθικά σωστό, άλλοι προσπαθούν να προσεγγίσουν αυτό το θέμα με πιο εναλλακτικούς τρόπους.
Έχουν αναπτυχθεί αισθητήρες οι οποίοι μπορούν να αναγνωρίσουν το είδος των κουνουπιών. Όταν ένας άνθρωπος φοράει αυτόν τον αισθητήρα, μπορεί να ενημερωθεί για τα είδη που τον περιτριγυρίζουν και να προστατευτεί αναλόγως.
Τέλος, κάποιοι επιστήμονες μελετούν τον τρόπο με τον οποίο τα κουνούπια έλκονται από συγκεκριμένα ανθρώπινα αρώματα, ώστε να δημιουργήσουν πιο εξειδικευμένα αντικουνουπικά προϊόντα, ενώ άλλοι μελετούν τους τρόπους με τους οποίους τα κουνούπια μπορούν να γίνουν πιο ανθεκτικά απέναντι στα παράσιτα που ευθύνονται για επικίνδυνες ασθένειες.